Eva

Fantasy met EVA

Eva is fantasy als je de tekening in een hokje wilt duwen.  Je hebt vast wel associaties bij de titelafbeelding. Hoe en welke, dat is uniek voor jou maar 10 tegen 1 dat er iets bijbels in je gedachten plopt. Dat is dan weer wel archetypisch.

Zo, dit was een van mijn eerste, niet portret, grote (50 x 70 cm) project. Ik zag er in het begin tegenop, ik ben nogal slecht als het om geduld gaat. En zelfs dat is een understatement. Vandaar dat ik altijd op zoek ben naar nieuwe technieken waarmee dingen vooral sneller gaan.

eva klaar

Maar de praktijk is vaak tegenovergesteld. Als ik iets ontdek, waarmee je opeen andere manier resultaat krijgt lijkt dat soms sneller, althans de basis dan. Maar dan is de prijs dat je weer veel tijd kwijt bent met de afwerking.

Het voordeel is dat veel van die, ik noem het maar effecten, wel heel mooi zijn. Dingen die je met enkel gewoon potlood nooit voor elkaar krijgt.

Van kladje naar schets

Met die cijfertjes rechts was ik het formaat/verhoudingen voor de compositie aan het berekenen

Maar goed, dit begon als veel tekeningen, een kladje dat er niet uit zag. Gewoon op een klein stukje papier.

En nog niet eens het hele idee. Dat kwam er met de volgende schets.

Waarom het nu EVA moest heten ligt nog al voor de hand als je de tekening bekijkt. De appel en een (techno) vrouw.

Misschien meer een Aliën? Nou ja, er zijn ook 1001 theorieën dat wij als mens afstammen van een of andere techno beschaving uit de verre oudheid. Lees Von Däniken maar eens.

Dus het kladje. Tja en dan?

Wat ik altijd doe is struinen op het internet. Tot ik iets tegenkom dat het beeld, of liever mijn verbeelding op weg helpt. Fantasie heb ik genoeg, gaat soms alle kanten op maar dat is meestal teveel van het goede.

Vaak ben je beter af met 1 afbeelding en dan ontstaat er als vanzelf een kettingreactie. Van het ene volgt het andere en voor je het weet heb je dan toch een schets op 50 x 70 cm. Dat schetsen is echt een lekker proces. Je kan doen en laten wat je maar wilt, niks is te gek. Klopt het niet? Teken je er gewoon overheen en anders gewoon gummen maar.

Dat gummen kun je beter laten op het goede papier omdat het de werking van het grafiet op papier veranderd. Wel eens geprobeerd, een heel stuk gummen en dan opnieuw met potlood er over. Krijg je plekken die je nou echt niet wilt.

Uiteindelijk zet ik daarom ook de tekening over op het goede papier. Meestal met een light pad. helaas is dat een kleintje, a4 formaat. Kun je kiezen of heen en weer schuiven of een creatieve oplossing: het raam. Je plakt gewoon je schets en het goede papier tegen het raam, wacht op een beetje zon en dan: tekenen maar.

Eerst had ik 2 grote schetsen gemaakt maar de eerste, die met het portret, vond ik nog niet zo.

Zou ik niet eerst een schets maken dan wordt het brainstormen veel voorzichtiger omdat ik a het goed papier niet kapot wil maken door eindeloos gummen maar ook omdat ik dan voorzichtiger ga tekenen, geremd heet dat dan. En dat is zo slecht voor fantasie. Mijn fantasie is nu eenmaal 100 x sneller dan wat ik ik normaal netjes op papier zou krijgen.

Maar de schets, hij staat uiteindelijk en dan komt het saaie moment:

vastplakken tegen de achterkant van het goede papier, in dit geval acryl 360 gram en met de light pad overtrekken.

Nou weet ik uit ervaring de verleiding te weerstaan om dat met een sneltreinvaart te doen, want hoe nauwkeuriger je overtrekt, komt ten goede aan de tekening. Die lijnen zijn tenslotte het geraamte. Basis prut, dan het vervolg ook. Maar het liefst zou ik dat hups in 1x doen.

Als die vage lijnen er dan opstaan moet je kiezen waar je mee begint.

Deze slang hier op de schets was net een centimeter groot, was nogal een gepriegel, die details. Wat ik precies van die boom zou maken wist ik op dat moment nog niet.

Waarom EVA

O.k, dat is persoonlijk. Er vast een ‘diepe’ reden voor. Maar de intensiteit van die reden maakt of het je wel of niet gaat lukken. Punt. Een mooie zin om aan te geven dat tekenen vooral doorzetten is.

Voor mij is EVA een reactie op deze tijd. Eigenlijk gaat het niet alleen over nu maar meer over mijn visie op de geschiedenis. Dat is met al mijn tekeningen en schetsen als het niet om portretten gaat.

Tekenen heeft nog een aantal minder bekende kanten. Waarbij je allerlei eigenschappen aanspreekt om er iets van te maken. Daar krijg je wel wat voor terug. Nee, niet alleen een plaatje. Tekenen doet meer. Het geeft rust, leert je in oplossingen denken en uiteindelijk ook voldoening. Als het lukt dan. Maar met als veel, dat weet je vaak achteraf. Of als je er een tijdje tussendoor mee stopt.

maart 2020 halverwege
Het invullen deed ik stap voor stap waarbij ik steeds elk onderdeel zoveel mogelijk af maakte. De enige gok die dan overblijft is dat je niet weet hoe het eruit ziet met de voor- en achtergrond.

Even de diepte in over beeld en woord

Vanessa Edwards (link naar Google) deed een onderzoek met TED talks. Ze liet een groep mensen kijken naar afleveringen met geluid en een groep naar afleveringen zonder. (De specifieke aantallen kun je vinden bij Google)

Wat bleek? Er was voor wat betreft oordeel over de persoon die sprak geen verschil met en zonder geluid. Wanneer iemand met geluid interessant was hij of zij dat zonder geluid ook. En omgekeerd, was iemand saai met geluid…was hij of zij dat zonder geluid ook.

Dat betekent dat mensen eerder kijken en/of gevoelig zijn voor beeld dan voor geluid als het om communicatie gaat. Beeld bepaald eerder wat we zien en wat we geloven dan tekst. Of spraak.

Dus wat je doet in een tekening aan houding, belichting en design maakt wat voor emotie je meegeeft aan een tekening. Wat maakt emotie en sfeer in tekeningen? Het antwoord is: licht. De hoeveelheid, of juist het gebrek aan en natuurlijk het verschil tussen licht en donker (contrast)

Het beste voorbeeld? De zonsondergang. Een strand, huis, kasteel of landschap overdag gefotografeerd of met een zonsondergang. Dat is een wereld van verschil in sfeer.

knoeien met licht
Omdat ik nog niet zeker was van hoe de lucht eruit moest zien zocht ik naar het juiste licht of liever belichting. Met een lamp. (vandaar de geel bruine kleur van de foto) Door een beetje te spelen met de lamp kreeg ik een indruk van hoe de belichting er ongeveer uit zou kunnen zien

De achtergrond van deze tekening was ook een wereld van verschil

begonnen met achtergrond
Begonnen met een potloodlaag en grafietpoeder
achtergrond in wording
Voor een deel blijft de lucht ‘tekenen’ met watten en grafietpoeder een gok

Conclusie

Ja, ken je wel haastige spoed is…..

En dat is vaak een hele opgave. Maar tekenen geeft ook rust. Nou ja, zit wat in. De tijd vliegt als je bezig bent.

Maar ik ervaar ook het omgekeerde. Iets af willen hebben. Dat maakt waarom je kunt blijven doorgaan. Ook als het beter is even te wachten.

veertje voor veertje
Veel onderdelen uit deze tekening waren een test in geduld. De veren tekende ik zo gedetailleerd mogelijk, streepje voor streepje.

In deze tekening zaten aan het begin nog een aantal gaten. Als je ziet wanneer je de schets en het eind naast elkaar legt. Aan het begin wist ik nog niet wat precies te doen met die gaten.

Kijk, creativiteit heeft zijn eigen tempo. Komt wanneer het zo uitkomt. Dat betekent dat het helpt als je een tekening een paar dagen aan de kant zet. Het niet echt uitmaakt wanneer hij af moet. Dat lukt me wel. Maar als ik bezig ben ontkom ik er niet aan, dan wil ik het af zien. Maar dat wordt dan letterlijk afzien.

Dat voorkom ik door in blokken te werken. Uurtje tekenen, kwartier pauze. Of iets anders.

Zo maakte ik de schets op 16 en 17 februari maar begon pas op 3 maart aan de uitwerking. Ik weet inmiddels uit ervaring dat forceren niet werkt. De beste dingen komen wanneer het er tijd voor is.

geschreven-Paul
kloppen de verhoudingen wel of juist niet
Net Echt Online  

 

Het is met portret tekenen net als met een goed recept.

Weten wat erin moet maakt je nog geen master. Maar hoe je die ingrediënten gebruikt, dat is wat telt.

Met 107 bladzijden ‘echt’ boek.

Bekijk een stukje (2 min) uit het  interview